CO₂-boekhouding4 min leestijd

Decarbonisatieplan: zo maakt u een CO₂-reductieplan vanuit uw CO₂-voetafdruk

Wat een decarbonisatieplan bevat, hoe u de maatregelen vindt die de meeste emissies verminderen, hoe u ze rangschikt op impact en kosten met een marginale reductiekostencurve (MACC), en hoe u ze omzet in een plan met verantwoordelijken, datums en jaarlijkse controles.

Een installateur rolt minerale wol uit onder de spanten van een oude zolder

Een bedrijf decarboniseren betekent de broeikasgasemissies van zijn activiteiten en waardeketen jaar na jaar verlagen, in lijn met een doel. Een decarbonisatieplan bevat de maatregelen waarmee dat lukt, elk met de verwachte reductie in tCO₂e, de kosten, de planning en de verantwoordelijke. Bouw het op vanuit uw CO₂-voetafdruk: begin met de drie tot vijf grootste bronnen, rangschik de maatregelen op impact en kosten, plan investeringen in op het moment van vervanging van apparatuur, controleer of het totaal uw doel haalt, en herzie het elk jaar op basis van de nieuwe voetafdruk.

Wat een decarbonisatieplan is

Een decarbonisatieplan is de lijst met maatregelen die uw bedrijf neemt om zijn broeikasgasemissies te verminderen, met per maatregel de verwachte reductie, de kosten, de timing en de verantwoordelijke persoon. Het verbindt uw CO₂-voetafdruk, die laat zien waar de emissies vandaan komen, met uw reductiedoelstelling, die aangeeft hoe ver en hoe snel ze moeten dalen.

Een plan gaat over het verminderen van uw eigen emissies. CO₂-credits kopen om te compenseren is een aparte beslissing: credits tellen niet mee voor een wetenschappelijk onderbouwde reductiedoelstelling, en een plan dat daarop steunt is geen decarbonisatieplan.

Pak de grootste emissiebronnen eerst aan

Open uw CO₂-voetafdruk en sorteer die op bron. Bij de meeste bedrijven vormen drie tot vijf bronnen het grootste deel van het totaal, en daar moet het plan beginnen. Typische grote bronnen zijn gas voor verwarming, diesel in bedrijfsvoertuigen, ingekochte elektriciteit, ingekochte goederen en materialen, en zakelijke reizen. Koelmiddellekkages zijn klein in volume, maar kunnen groot zijn in CO₂-equivalent.

Vraag bij elke grote bron wat de drijvende factor is. Verwarming hangt af van het gebouw en het systeem; voertuigemissies van het wagenpark, de routes en de brandstof; ingekochte goederen van wat u koopt, hoeveel en van wie. De drijvende factor laat zien welke maatregel kan werken.

Rangschik de maatregelen op impact, kosten en inspanning

Schat per maatregel hoeveel ton CO₂e die per jaar bespaart, wat de invoering kost, wat die in gebruik bespaart of kost en hoe moeilijk de uitvoering is. Sommige maatregelen verdienen zichzelf terug, zoals apparatuur uitschakelen, lekkages dichten of een beter elektriciteitscontract. Andere vragen om investering, zoals warmtepompen, elektrische bestelbussen of zonnepanelen, en kunnen het best worden gepland op het vervangingsmoment van de apparatuur die zij vervangen.

Zet de maatregelen op een eenvoudige tijdlijn: snelle successen in het eerste jaar, investeringen wanneer apparatuur aan vervanging toe is, en leveranciersmaatregelen als langetermijnspoor. Controleer of de som van de reducties uw doelstelling haalt in het doeljaar. Als dat niet zo is, heeft het plan meer maatregelen nodig, niet een soepelere doelstelling.

Rangschikken met een marginale reductiekostencurve (MACC)

Een marginale reductiekostencurve toont dezelfde rangschikking als grafiek. Elke maatregel is een balk: de breedte is het aantal ton CO₂e dat de maatregel per jaar bespaart, en de hoogte de nettokosten per bespaarde ton, oftewel de jaarlijkse kosten van de maatregel, met de investering verdeeld over de levensduur, min de jaarlijkse besparing, gedeeld door de bespaarde tonnen. De balken staan van goedkoopste naar duurste, dus maatregelen onder de as besparen naast uitstoot ook geld. Bijvoorbeeld: ledverlichting die inclusief de verdeelde investering €2.000 per jaar kost, €3.000 aan stroom bespaart en 5 ton reduceert, heeft een kostprijs van −€200 per ton.

Lees de curve van links naar rechts om te zien welke maatregelen u eerst neemt en wat elke volgende ton kost. Een MACC toont kosten, geen gemak: ook een goedkope maatregel kan lastig zijn om uit te voeren. Maatregelen beïnvloeden elkaar bovendien, isolatie verkleint bijvoorbeeld wat een nieuwe warmtepomp bespaart, dus schat hun gezamenlijke reductie in plaats van ze op te tellen.

Maak er een plan van dat mensen volgen

Geef elke maatregel een verantwoordelijke, een budgetpost en een datum. Bepaal hoe u voortgang meet: een lagere gasrekening, minder liters diesel, de eigen CO₂-voetafdruk van een leverancier. Beoordeel het plan eenmaal per jaar opnieuw met de nieuwe CO₂-voetafdruk, markeer wat is uitgevoerd en wat het heeft opgeleverd, en stuur de rest bij. Een plan dat elk jaar aan reële cijfers wordt getoetst, is ook wat klanten, banken en certificerende partijen willen zien.

Zo doet u het in Greener Ahead

CO₂-boekhouding in Greener Ahead toont uw CO₂-voetafdruk per bron en categorie, zet de grootste bronnen bovenaan en vergelijkt elk jaar met het vorige, zodat u ziet welke maatregelen werkten. Het kost €149 per maand voor onbeperkt veel gebruikers, en u kunt het 14 dagen gratis proberen zonder creditcard. Klimaatstrategie voegt doelstellingen, een actieplan met verantwoordelijken en datums, en een rapport van het transitieplan toe op basis van dezelfde CO₂-voetafdruk. Raadpleeg de prijspagina voor de actuele details.

Hoe decarboniseert een bedrijf? Veelvoorkomende maatregelen per bron

Welke maatregel past, hangt af van uw eigen cijfers. De laatste kolom laat zien wat u moet volgen om te zien of het werkte.

Typische reductiemaatregelen en wat u moet volgen
BronTypische maatregelenWat u moet volgen
Gas voor verwarmingIsolatie, regeling en lagere temperatuurinstellingen, warmtepomp bij vervangingGasverbruik in m³ of kWh per jaar
BedrijfsvoertuigenElektrische voertuigen bij vervanging, routeplanning, chauffeurstrainingLiters brandstof en geladen kWh
Ingekochte elektriciteitEfficiëntie, zonne-energie op locatie, contract voor hernieuwbare elektriciteitkWh, en het aandeel met garanties van oorsprong
KoudemiddelenLekcontroles, reparatie, koudemiddel met lagere impact bij vervangingKilogram bijgevuld per jaar
Ingekochte goederenBetrokkenheid van leveranciers, andere materialen, minder afvalUitgaven of hoeveelheid per categorie, cijfers van leveranciers
Zakelijke reizenTrein in plaats van korte vluchten, minder reizen, online vergaderingenKilometers per vervoerswijze
Woon-werkverkeerFietsregelingen, openbaar vervoer, thuiswerkenEnquêteresultaten per vervoerswijze

De reductie van één maatregel schatten

Gebruik dezelfde berekening als voor uw CO₂-voetafdruk: activiteitshoeveelheid maal emissiefactor, vóór en na de maatregel.

  • Neem de activiteitshoeveelheid van vorig jaar voor de bron, bijvoorbeeld liters diesel.
  • Schat de nieuwe activiteitshoeveelheid na de maatregel, bijvoorbeeld de kWh die de elektrische bestelwagens zullen gebruiken.
  • Vermenigvuldig beide met hun emissiefactor en trek af: dat is de jaarlijkse reductie.
  • Noteer de aannames, zodat de CO₂-voetafdruk van volgend jaar kan laten zien of de schatting klopte.

Bronnen en scope

Deze gids helpt u bij de voorbereiding. Controleer voordat u het rapport deelt welke eisen de gekozen standaard stelt en welke gegevens de ontvanger nodig heeft.

Meer gidsen voor uw rapportage