Scope 3 zijn de emissies in uw waardeketen, verdeeld over 15 categorieën volgens het GHG Protocol. Voor de meeste bedrijven buiten de financiële sector zijn een paar categorieën het belangrijkst: aangekochte goederen en diensten, transport, zakenreizen, woon-werkverkeer en afval. Doorloop alle 15 categorieën, schat de relevante categorieën op basis van uitgaven, afstand of enquêtes, en vervang de grootste schattingen na verloop van tijd door leveranciersgegevens.
Wat Scope 3 is
Scope 3 omvat de emissies in uw waardeketen die u niet rechtstreeks veroorzaakt: wat u inkoopt, hoe het wordt vervoerd, hoe uw personeel reist en woon-werkverkeer doet, en wat er met uw producten gebeurt nadat ze u hebben verlaten. Voor de meeste bedrijven is dit het grootste deel van de CO₂-voetafdruk, vaak veruit het grootste deel.
De Corporate Value Chain (Scope 3) Standard van het GHG Protocol splitst dit op in 15 categorieën: acht upstream, in uw toeleveringsketen, en zeven downstream, na de verkoop. U rapporteert de categorieën die relevant zijn voor uw bedrijf en licht de categorieën toe die u weglaat.
Waarom uw klanten erom vragen
Scope 3 van een grote klant omvat uw emissies als leverancier. Wanneer die klant rapporteert, wil die cijfers van u in plaats van een schatting op basis van uw factuurbedrag. Banken en aanbestedingen vragen steeds vaker ook om Scope 3. De VSME Basic-module vraagt om Scope 1 en 2, dus Scope 3 komt meestal in beeld omdat een klant, bank of aanbesteding erom vraagt.
Welke categorieën meestal relevant zijn
Voor een typische kleinere fabrikant, groothandel of dienstverlener vormen een handvol categorieën bijna de volledige Scope 3. Ingekochte goederen en diensten staat op één en is vaak meer dan de helft. Daarna volgen upstream transport, zakelijk reizen, woon-werkverkeer, afval en, voor bedrijven die energie gebruiken, de brandstof- en energiegerelateerde emissies boven op Scope 1 en 2. Bedrijven die fysieke producten verkopen, moeten mogelijk ook het gebruik en het einde van de levensduur van die producten meenemen.
Screen alle 15 categorieën één keer, noteer waarom een categorie wel of niet relevant is, en besteed uw inspanning aan de grootste categorieën.
Eerst schatten, daarna verbeteren
U hebt geen perfecte data nodig om te beginnen. Aankopen kunnen worden geschat op basis van uitgaven per categorie, vermenigvuldigd met een uitgavengebaseerde emissiefactor. Reizen kunnen worden geschat op basis van afstanden, woon-werkverkeer met een korte enquête, afval met ton per verwerkingswijze. Vervang de grootste schattingen gaandeweg door leveranciersspecifieke cijfers.
De CO₂-boekhouding van Greener Ahead dekt alle 15 categorieën. Leveranciers beantwoorden een verzoek in hun eigen leveranciersportaal en hun cijfers vervangen uw uitgaveninschattingen, en medewerkers vullen zonder account een korte enquête over woon-werkverkeer in. Het kost €1.495 per jaar voor onbeperkt veel gebruikers, met een gratis proefperiode van 14 dagen zonder creditcard. Kijk op de prijspagina voor de actuele details.
Alle 15 categorieën in één oogopslag
Categorieën 1 tot en met 8 zijn upstream, in uw toeleveringsketen; 9 tot en met 15 zijn downstream, na de verkoop. De laatste kolom laat zien waar de data voor een eerste schatting meestal vandaan komt.
| Categorie | Wat het omvat | Data voor een eerste schatting |
|---|---|---|
| 1. Ingekochte goederen en diensten | Alles wat u koopt dat geen kapitaalgoederen zijn | Inkoopboek per categorie, of leveranciersdata |
| 2. Kapitaalgoederen | Machines, voertuigen, gebouwen en IT die u koopt | Aankopen van activa in het jaar |
| 3. Brandstof- en energiegerelateerde activiteiten | Het produceren en transporteren van de brandstof en elektriciteit die u gebruikt | Uw Scope 1- en 2-energiecijfers |
| 4. Upstream transport en distributie | Transport van wat u koopt, en transport waarvoor u betaalt | Vrachtfacturen, in tonkilometers of euro's |
| 5. Afval dat vrijkomt in de bedrijfsvoering | Verwijdering en verwerking van uw afval | Afvalfacturen, in ton per verwerkingswijze |
| 6. Zakelijk reizen | Vluchten, treinen, hotels en huurauto’s voor werk | Reisboekingen of declaraties |
| 7. Woon-werkverkeer van werknemers | Personeel dat tussen huis en werk reist | Een korte enquête over afstand en vervoermiddel |
| 8. Upstream geleasede activa | Activa die u least en die niet in Scope 1 en 2 vallen | Leasecontracten en energieverbruik |
| 9. Downstream transport en distributie | Transport van verkochte producten waarvoor u niet betaalt | Verkoopvolumes en gebruikelijke routes |
| 10. Verwerking van verkochte producten | Verdere verwerking van tussenproducten door klanten | Informatie over klantprocessen |
| 11. Gebruik van verkochte producten | Energie die uw producten verbruiken tijdens hun levensduur | Energieverbruik en levensduur van het product |
| 12. Behandeling aan het einde van de levensduur van verkochte producten | Afvoer van uw producten en verpakkingen | Gewichten en materialen van producten |
| 13. Downstream geleasede activa | Activa die u bezit en aan anderen least | Leasecontracten en energieverbruik van huurders |
| 14. Franchises | De activiteiten van uw franchisenemers | Energie- en activiteitsgegevens van franchisenemers |
| 15. Investeringen | Emissies van bedrijven waarin u investeert | Emissies van participaties, vooral voor financiële instellingen |
Vier manieren om een categorie te berekenen
Het GHG Protocol accepteert meerdere methoden. Gebruik voor de grootste categorieën de best mogelijke methode en vermeld welke methode u hebt gebruikt.
- Uitgavenbasis: euro’s uitgegeven per categorie maal een emissiefactor per euro. Snel, maar grof.
- Gemiddelde data: fysieke hoeveelheden, zoals kilogrammen of kilometers, maal een gemiddelde factor.
- Leveranciersspecifiek: emissies die de leverancier rapporteert voor wat u van die leverancier hebt gekocht.
- Enquêtegebaseerd: voor woon-werkverkeer de afstand en het vervoermiddel die elke werknemer opgeeft.
Een eerste Scope 3-inventaris in vier stappen
Houd het eerste jaar eenvoudig en documenteer elke keuze, zodat verbetering volgend jaar zichtbaar wordt als betere data en niet als een verandering van methode.
- Screen alle 15 categorieën en leg vast waarom elke categorie wel of niet relevant is.
- Schat de relevante categorieën met de data die u al hebt.
- Rangschik ze op omvang en kies de twee of drie grootste om te verbeteren.
- Vraag de leveranciers achter de grootste aankopen om hun eigen cijfers.
Bronnen en reikwijdte
- GHG Protocol: Corporate Value Chain (Scope 3) Standard
- GHG Protocol: Technical Guidance for Calculating Scope 3 Emissions
Deze hulpmiddelen leggen een voorbereidingsworkflow uit. Controleer uw gekozen standaard en de vereisten van de ontvanger voordat u uw rapport deelt.
Joost ThissenOprichter
