Scope 1 is de brandstof die u verbrandt en de gassen die u zelf uitstoot, zoals aardgas voor verwarming, diesel voor voertuigen en lekkages van koelmiddelen. Scope 2 is de elektriciteit, warmte en koeling die u inkoopt, gerapporteerd als locatiegebaseerd en marktgebaseerd. Scope 3 omvat alle andere emissies in uw waardeketen, in 15 categorieën van ingekochte goederen tot het gebruik van wat u verkoopt, en is meestal het grootste deel van de CO₂-voetafdruk.
Waarom emissies worden opgesplitst in scopes
Het GHG Protocol verdeelt de uitstoot van een bedrijf in drie scopes. Zo gebruikt iedereen dezelfde indeling en telt een bedrijf elke ton één keer mee. Bepalend is wie de emissiebron beheert. Scope 1 betreft de uitstoot uit uw eigen installaties en voertuigen en andere directe emissies. Scope 2 gaat over ingekochte energie. Onder scope 3 vallen de overige emissies die door uw activiteiten in de waardeketen ontstaan.
De Scope 1 en 2 van het ene bedrijf vallen altijd onder de Scope 3 van een ander bedrijf. De diesel die uw bestelwagen verbruikt, is uw Scope 1 en de Scope 3 van uw klant. Daarom vragen klanten hun leveranciers om cijfers: die hebben ze nodig om hun eigen CO₂-voetafdruk te berekenen.
Wat zijn Scope 1-emissies?
Scope 1 omvat directe emissies van bronnen die u bezit of beheerst. Voor de meeste bedrijven betekent dit aardgas of olie die wordt verbrand voor verwarming, diesel en benzine in bedrijfsvoertuigen, en koelmiddel dat weglekt uit airconditioning, warmtepompen en koelopslag, de zogenoemde lekemissies. Producenten kunnen ook procesemissies hebben, bijvoorbeeld door chemische reacties, en landbouwbedrijven emissies door vee en meststoffen.
U berekent Scope 1 vanuit uw eigen administratie: gasmeterstanden of facturen, brandstofpassen en de kilogrammen koelmiddel die tijdens onderhoud zijn bijgevuld.
Wat zijn Scope 2-emissies?
Scope 2 omvat de elektriciteit, warmte, stoom en koeling die u van anderen inkoopt. De emissies ontstaan in de energiecentrale of verwarmingscentrale, maar u veroorzaakt ze door de energie te gebruiken.
Scope 2 wordt op twee manieren gerapporteerd. De locatiegebaseerde waarde gebruikt de gemiddelde emissiefactor van het net waar u de elektriciteit gebruikt. De marktgebaseerde waarde gebruikt wat u contractueel hebt vastgelegd: een groen elektriciteitscontract met garanties van oorsprong, of de eigen brandstofmix van uw leverancier. Rapporteer beide, omdat lezers ze voor verschillende doelen gebruiken en veel klanten en doelstellingskaders om beide vragen.
Wat zijn Scope 3-emissies?
Scope 3 omvat alle andere indirecte emissies, verdeeld over 15 categorieën: acht upstream, zoals ingekochte goederen en diensten, transport, afval, zakelijke reizen en woon-werkverkeer, en zeven downstream, zoals het transport, gebruik en einde levensduur van de producten die u verkoopt. Voor de meeste bedrijven is Scope 3 veruit het grootste deel van de CO₂-voetafdruk, vaak meerdere keren zo groot als Scope 1 en 2 samen.
Scope 3 wordt berekend op basis van uw uitgaven, hoeveelheden en leveranciersgegevens, en is daardoor minder nauwkeurig dan Scope 1 en 2. Begin met de categorieën die voor uw bedrijf groot zijn en verbeter de gegevens in de loop van de tijd.
Welke scopes u zult moeten aanleveren
De vrijwillige EU-standaard (VSME) vraagt in de Basic-module om Scope 1 en locatiegebaseerde Scope 2; marktgebaseerde Scope 2 en Scope 3 kunnen worden toegevoegd waar relevant. Banken vragen meestal ook om Scope 1 en 2. Grote klanten vragen steeds vaker om Scope 3, of om het deel van uw CO₂-voetafdruk dat aan hen toe te rekenen is. Een volledige CO₂-voetafdruk omvat alle drie, zodat u elke lezer met dezelfde cijfers kunt antwoorden.
Zo doet u het in Greener Ahead
CO₂-boekhouding in Greener Ahead berekent Scope 1, Scope 2 locatiegebaseerd en marktgebaseerd, en alle 15 Scope 3-categorieën uit uw facturen, meterstanden en uitgaven, met de emissiefactor en bron achter elke ton. Het kost €149 per maand voor onbeperkt veel gebruikers, en u kunt het 14 dagen gratis proberen zonder creditcard. Controleer de prijspagina voor de actuele details.
Alledaagse voorbeelden per scope
Hetzelfde bedrijf heeft bronnen in alle drie de scopes. De laatste kolom is het document waarop u uw berekening baseert.
| Bron | Scope | Benodigde gegevens |
|---|---|---|
| Cv-ketel op gas voor verwarming | Scope 1 | Gas in m³ of kWh uit facturen of meterstanden |
| Bedrijfsauto’s en bestelwagens | Scope 1 | Liters brandstof van brandstofpassen |
| Bijvullingen van koelmiddel | Scope 1 | Bijgevulde kilogrammen, uit het onderhoudslogboek |
| Elektriciteit voor kantoor of fabriek | Scope 2 | kWh uit facturen en uw contract of garanties van oorsprong |
| Stadsverwarming | Scope 2 | GJ of kWh uit facturen |
| Ingekochte materialen en diensten | Scope 3 | Uitgaven of hoeveelheid per categorie |
| Vrachtvervoer door vervoerders | Scope 3 | Tonkilometers of uitgaven |
| Zakenreizen en woon-werkverkeer | Scope 3 | Kilometers per vervoerswijze, of een enquête onder medewerkers |
| Gebruik van de producten die u verkoopt | Scope 3 | Verkochte eenheden en hun energiegebruik |
Bronnen die gemakkelijk in de verkeerde scope terechtkomen
Dit zijn de gebruikelijke fouten in een eerste CO₂-voetafdruk.
- Geleasede auto’s: Scope 1 als u er zeggenschap over hebt, volgens de benadering op basis van zeggenschap die de meeste bedrijven gebruiken.
- Elektrische bedrijfsauto’s die bij kantoor worden opgeladen: de elektriciteit is Scope 2, niet Scope 1.
- Brandstof betaald door medewerkers en vergoed voor zakenreizen: Scope 3 zakenreizen, tenzij de auto een bedrijfsauto is.
- Afval opgehaald door een afvalinzamelaar: Scope 3, ook als u de factuur betaalt.
- Elektriciteit in een gehuurd kantoor die in de huur is inbegrepen: nog steeds uw Scope 2 als u die gebruikt; schat die als er geen meter is.
Bronnen en scope
- GHG Protocol: Corporate Accounting and Reporting Standard
- GHG Protocol: Scope 2 Guidance
- GHG Protocol: Corporate Value Chain (Scope 3) Standard
- Europese Commissie: aanbeveling en standaard voor VSME 2025
Deze gids helpt u bij de voorbereiding. Controleer voordat u het rapport deelt welke eisen de gekozen standaard stelt en welke gegevens de ontvanger nodig heeft.



