Aan de slag4 min leestijd

Wat is MVO? Maatschappelijk verantwoord ondernemen uitgelegd, en het verschil met ESG

Wat maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO of CSR) betekent, de EU-definitie, de zeven kernonderwerpen van ISO 26000, hoe MVO zich verhoudt tot ESG en duurzaamheidsrapportage, en hoe een bedrijf MVO omzet in beleid en cijfers.

Medewerkers lunchen aan lange tafels in een zonnige bedrijfskantine

MVO staat voor maatschappelijk verantwoord ondernemen, in het Engels CSR: de verantwoordelijkheid van een bedrijf voor zijn impact op de samenleving en het milieu, zoals de Europese Commissie dat definieert. In de praktijk betekent dit dat u uw effecten op medewerkers, klanten, leveranciers, de gemeenschap en het milieu beheert, verder dan wat de wet vereist. ISO 26000 deelt dit in zeven kernthema’s in. ESG is de reeks criteria die anderen gebruiken om dat werk te beoordelen, en een duurzaamheidsrapport zet het in cijfers.

Wat betekent MVO?

De Europese Commissie definieert maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO, in het Engels CSR) als de verantwoordelijkheid van ondernemingen voor hun impact op de samenleving. Het betekent dat sociale, milieu-, ethische, mensenrechten- en consumentenbelangen worden geïntegreerd in de manier waarop het bedrijf wordt geleid, samen met werknemers, klanten, leveranciers en de gemeenschap, en dat verder wordt gegaan dan wat de wet vereist.

Het idee kent veel namen. De Fransen zeggen RSE, de Nederlanders MVO, de Spanjaarden RSC; in Duitsland en Italië is CSR gebruikelijk. De oudere begrippen “people, planet, profit” en “de drie pijlers van duurzaamheid” beschrijven dezelfde balans tussen sociale, milieu- en economische resultaten.

Wat zijn de drie pijlers van MVO?

MVO wordt meestal samengevat in drie pijlers. De milieupijler omvat energie, emissies, grondstoffen, afval en natuur. De sociale pijler omvat arbeidsomstandigheden, gezondheid en veiligheid, opleiding, mensenrechten en de lokale gemeenschap. De economische pijler omvat een levensvatbaar bedrijf dat eerlijk wordt geleid: verantwoord inkopen, eerlijke concurrentie, geen corruptie en leveranciers op tijd betalen. De pijlers zijn een samenvatting, geen standaard; ISO 26000 verdeelt hetzelfde terrein in zeven kernthema’s.

ISO 26000: de zeven kernonderwerpen

ISO 26000, gepubliceerd in 2010, is de internationale leidraadnorm voor maatschappelijke verantwoordelijkheid. Het is een leidraad, geen managementsysteem, dus u kunt er niet voor gecertificeerd worden. De norm beschrijft zeven kernonderwerpen waarmee elke organisatie rekening moet houden: organisatorisch bestuur, mensenrechten, arbeidspraktijken, het milieu, eerlijke bedrijfspraktijken, consumentenaangelegenheden en betrokkenheid bij en ontwikkeling van de gemeenschap. Daarnaast benoemt de norm beginselen zoals verantwoording, transparantie, ethisch gedrag en respect voor de belangen van stakeholders.

Hoe hangen MVO, ESG en duurzaamheidsrapportage samen?

De drie termen beschrijven hetzelfde werk vanuit verschillende invalshoeken. MVO is hoe een bedrijf verantwoordelijkheid neemt voor zijn impact. ESG, environmental, social and governance, is het geheel aan criteria dat investeerders, banken en klanten gebruiken om die verantwoordelijkheid te beoordelen. Een duurzaamheidsrapport is waar het bedrijf dat laat zien, met beleid, acties en cijfers. Een bedrijf dat MVO serieus neemt, heeft het grootste deel van wat een ESG-vragenlijst of een duurzaamheidsrapport vraagt al beschikbaar.

Hoe MVO er in de praktijk uitziet

MVO is geen donatie aan de plaatselijke voetbalclub terwijl de veiligheid in het magazijn wordt verwaarloosd. Het is de manier waarop de kernactiviteit wordt gevoerd.

  • Het meten en verminderen van energieverbruik, emissies en afval.
  • Veilig werken, eerlijk loon, opleiding en gelijke behandeling.
  • Verantwoord inkopen, met een gedragscode voor leveranciers.
  • Corruptie voorkomen en leveranciers op tijd betalen.
  • Eerlijke marketing, zonder milieuclaims die u niet kunt bewijzen.
  • Lokale banen, leerwerkplekken en samenwerkingen.

Van MVO naar cijfers

Klanten en banken nemen geen beschrijving van goede bedoelingen meer voor lief. Zij vragen om een beleid, de acties daarachter en de cijfers die het resultaat laten zien: energie en emissies, ongevallen, personeelsverloop, opleidingsuren. De vrijwillige EU-standaard (VSME) geeft kleinere bedrijven precies daarvoor een gemeenschappelijke structuur, zodat een lezer het ene bedrijf met het andere kan vergelijken.

Zo doet u het in Greener Ahead

Duurzaamheidsrapportage in Greener Ahead zet MVO-werk om in een VSME-rapport: milieu, personeel en zakelijk gedrag, met het bewijs naast elk antwoord, gedeeld via een link of geëxporteerd. Dit kost €99 per maand voor onbeperkt veel gebruikers, en u kunt het 14 dagen gratis uitproberen zonder creditcard. Controleer de prijspagina voor de actuele details.

De zeven kernthema’s van ISO 26000 in de praktijk

Wat elk kernthema omvat, en wat een bedrijf ervoor kan aantonen.

ISO 26000-kernthema’s met voorbeelden
KernthemaWat het omvatWat u kunt aantonen
OrganisatiebestuurHoe beslissingen worden genomen en wie aanspreekbaar isEen directeur die verantwoordelijk is voor het MVO-beleid
MensenrechtenRespect voor mensenrechten, ook in de toeleveringsketenEen gedragscode voor leveranciers en controles
ArbeidspraktijkenArbeid, arbeidsomstandigheden, gezondheid en veiligheid, opleidingOngevallenpercentage, opleidingsuren, beloningsverschil
Het milieuVervuiling, hulpbronnen, klimaat en natuurEnergieverbruik, CO₂-voetafdruk, afval
Eerlijk zakendoenCorruptiebestrijding, eerlijke concurrentie, verantwoord inkopenEen anti-omkopingsbeleid, leveranciers op tijd betalen
ConsumentenaangelegenhedenEerlijke marketing, productveiligheid, gegevensbeschermingKlachtenafhandeling, geen ongefundeerde groene claims
Betrokkenheid bij en ontwikkeling van de gemeenschapLokale werkgelegenheid, onderwijs en samenwerkingenLeerwerkplekken, lokale leveranciers

Hoe u MVO in uw bedrijf opzet

Een eerste MVO-programma hoeft niet alles te omvatten.

  • Breng de impact die uw bedrijf echt heeft in kaart, aan de hand van de zeven kernthema’s.
  • Kies de drie tot vijf onderwerpen die voor uw medewerkers, klanten en buren het belangrijkst zijn.
  • Schrijf een kort beleid met per onderwerp een verbintenis en een doel.
  • Meet waar u staat: energie, uitstoot, ongevallen, opleiding.
  • Rapporteer één keer per jaar in een standaardstructuur, zodat lezers kunnen vergelijken.

Bronnen en scope

Deze gids helpt u bij de voorbereiding. Controleer voordat u het rapport deelt welke eisen de gekozen standaard stelt en welke gegevens de ontvanger nodig heeft.

Meer gidsen voor uw rapportage